Hội thảo “Dân ca dân tộc Thổ” Thanh Hoá góp phần bảo tồn và phát huy giá trị Di sản văn hoá dân tộc
Chiều ngày 29/5/2026, UBND xã Như Xuân tổ chức Hội thảo “Dân ca dân tộc Thổ Thanh Hóa” nhằm trao đổi, thảo luận, đóng góp ý kiến đối với bản thảo cuốn sách “Dân ca Thổ Thanh Hóa” của tác giả Hoàng Minh Tường, đồng thời đề xuất các giải pháp bảo tồn, phát huy giá trị dân ca dân tộc Thổ trong đời sống hiện nay.
Toàn cảnh hội thảo
Dự hội thảo về phía tỉnh có đồng chí Hoàng Minh Tường, nguyên Phó Trưởng ban Tuyên giáo Tỉnh ủy, tác giả cuốn sách “Dân ca Thổ Thanh Hóa”; đồng chí Lê Ý Nhi, Phó Trưởng phòng Quản lý Văn hóa và Gia đình, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thanh Hóa cùng các thành viên đoàn công tác. Về phía khách mời có đồng chí Lê Thanh Hải, nguyên Tỉnh ủy viên, nguyên Bí thư Huyện ủy Như Xuân; đồng chí Lê Văn Tình, nguyên Ủy viên Ban Thường vụ, nguyên Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Huyện ủy, Trưởng Ban liên lạc họ Lê Như Xuân; Về phía xã Như Xuân có đồng chí Lê Việt Khoa, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã; đồng chí Nguyễn Văn Dũng, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã; lãnh đạo UBND; các phòng, ban chuyên môn của xã Như Xuân; đại diện lãnh đạo UBND các xã Hóa Quỳ, Thanh Quân, Thượng Ninh; đại diện các trường THPT Như Xuân, Phổ thông Dân tộc nội trú THCS Như Xuân; Bí thư chi bộ, Trưởng thôn Trung Thành, Thấng Sơn.

Đồng chí Lê Phú Định, Uỷ viên BCH Đảng bộ, Phó Chủ tịch UBND xã Như Xuân phát biểu khai mạc Hội thảo
Phát biểu khai mạc hội thảo, đồng chí Lê Phú Định, Uỷ viên BCH Đảng bộ, Phó Chủ tịch UBND xã Như Xuân nhấn mạnh: Như Xuân là vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hóa, là nơi cộng cư lâu đời của các dân tộc Thái, Thổ, Mường Kinh. Trong đó, dân ca Thổ là loại hình di sản văn hóa dân gian đặc sắc, phản ánh đời sống tinh thần, phong tục tập quán, đạo lý và bản sắc văn hóa độc đáo của đồng bào dân tộc Thổ. Những làn điệu dân ca mộc mạc, sâu lắng không chỉ là giá trị tinh thần quý báu mà còn góp phần giáo dục truyền thống, gắn kết cộng đồng, khơi dậy niềm tự hào quê hương, đất nước. Trước tác động của quá trình hiện đại hóa, nhiều loại hình văn hóa truyền thống đang đứng trước nguy cơ mai một, trong đó có dân ca Thổ. Số lượng nghệ nhân am hiểu, lưu giữ các làn điệu cổ ngày càng ít; việc truyền dạy trong cộng đồng gặp nhiều khó khăn. Vì vậy, việc tổ chức hội thảo và góp ý cho bản thảo cuốn sách “Dân ca Thổ Thanh Hóa” có ý nghĩa quan trọng trong việc đánh giá thực trạng di sản, đề xuất các giải pháp bảo tồn, phục dựng và phát huy giá trị dân ca Thổ gắn với phát triển văn hóa, du lịch địa phương.

Đồng chí Hoàng Minh Tường, nguyên Phó Trưởng ban Tuyên giáo Tỉnh ủy, giới thiệu tổng quan nội dung bản thảo cuốn sách “Dân ca Thổ Thanh Hóa”
Tại hội thảo, đồng chí Hoàng Minh Tường đã trình bày báo cáo đề dẫn, giới thiệu tổng quan nội dung bản thảo cuốn sách “Dân ca Thổ Thanh Hóa”. Theo tác giả, công trình nghiên cứu được xây dựng công phu với dung lượng gần 390 trang A4, gồm 3 chương chính: Tổng quan về người Thổ và văn hóa tộc người; Dân ca Thổ; Tuyển dân ca Thổ. Cuốn sách tập trung hệ thống hóa, sưu tầm, nghiên cứu các làn điệu dân ca, phản ánh đời sống văn hóa tinh thần phong phú của đồng bào dân tộc Thổ trên địa bàn Thanh Hóa nói chung và khu vực Như Xuân nói riêng.
Đại biểu thảo luận tại Hội thảo
Trong phần thảo luận, các đại biểu đã đánh giá cao tâm huyết, công sức nghiên cứu của tác giả; đồng thời đóng góp nhiều ý kiến xác đáng về nội dung, bố cục, tư liệu và phương pháp tiếp cận của bản thảo. Các ý kiến tập trung làm rõ giá trị lịch sử, văn hóa của dân ca Thổ; đề xuất bổ sung thêm tư liệu, hình ảnh, lời ca, làn điệu tiêu biểu; đồng thời kiến nghị các cấp, các ngành quan tâm hơn đến công tác bảo tồn, phục dựng, truyền dạy dân ca Thổ trong cộng đồng và trường học.
Đồng chí Lê Ý Nhi, Phó Trưởng phòng Quản lý Văn hóa và Gia đình, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thanh Hóa phát biểu tại Hội thảo
Phát biểu tại hội thảo, đồng chí Lê Ý Nhi, Phó Trưởng phòng Quản lý Văn hóa và Gia đình, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thanh Hóa đánh giá cao sự chủ động của UBND xã Như Xuân trong việc tổ chức hội thảo khoa học về dân ca dân tộc Thổ, đồng thời ghi nhận tâm huyết, trách nhiệm của tác giả Hoàng Minh Tường trong quá trình sưu tầm, nghiên cứu và biên soạn bản thảo cuốn sách “Dân ca Thổ Thanh Hóa”. Đồng chí đề nghị tác giả tiếp tục nghiên cứu, rà soát, bổ sung thêm các nguồn tư liệu, hình ảnh minh họa, lời ca, làn điệu tiêu biểu và các tư liệu để hoàn thiện bản thảo, bảo đảm tính khoa học, tính hệ thống và giá trị thực tiễn của công trình. Đồng thời, đề nghị các địa phương có đồng bào dân tộc Thổ sinh sống tiếp đẩy mạnh công tác sưu tầm, truyền dạy, khôi phục các làn điệu dân ca cổ; xây dựng các câu lạc bộ văn hóa, văn nghệ dân gian; đưa các giá trị văn hóa truyền thống vào hoạt động ngoại khóa trong trường học và các phong trào văn hóa ở cơ sở.

Đồng chí Hoàng Minh Tường, nguyên Phó Trưởng ban Tuyên giáo Tỉnh ủy, giới thiệu tổng quan nội dung bản thảo cuốn sách “Dân ca Thổ Thanh Hóa”
Tiếp thu các ý kiến đóng góp tại hội thảo, đồng chí Hoàng Minh Tường trân trọng cảm ơn sự quan tâm, trách nhiệm của các đại biểu và khẳng định sẽ tiếp thu đầy đủ các ý kiến để tiếp tục chỉnh sửa, hoàn thiện bản thảo trước khi xuất bản.
Đồng chí Lê Việt Khoa, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Như Xuân phát biểu kết luận Hội thảo
Phát biểu kết luận hội thảo, đồng chí Lê Việt Khoa, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Như Xuân ghi nhận và đánh giá cao những ý kiến tâm huyết, trách nhiệm, có giá trị khoa học của các nhà nghiên cứu, các chuyên gia, đại biểu tham dự hội thảo. Đồng chí khẳng định, hội thảo đã thống nhất đánh giá cao giá trị khoa học và thực tiễn của bản thảo cuốn sách “Dân ca Thổ Thanh Hóa” do Tiến sĩ Hoàng Minh Tường nghiên cứu, biên soạn. Đây là công trình có ý nghĩa quan trọng trong việc sưu tầm, hệ thống hóa, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Thổ trên địa bàn Thanh Hóa nói chung và khu vực Như Xuân nói riêng. Đồng chí nhấn mạnh, hội thảo đã góp phần làm rõ những giá trị đặc sắc của dân ca Thổ – một loại hình di sản văn hóa phi vật thể mang đậm bản sắc dân tộc, phản ánh đời sống lao động, sinh hoạt, tình cảm và tâm hồn của đồng bào dân tộc Thổ qua nhiều thế hệ. Trong bối cảnh hiện nay, khi nhiều loại hình văn hóa truyền thống đang đứng trước nguy cơ mai một, việc bảo tồn và phát huy giá trị dân ca Thổ không chỉ là trách nhiệm của cộng đồng người Thổ mà còn là nhiệm vụ chung của các cấp ủy đảng, chính quyền, các ngành chức năng và toàn xã hội. Để tiếp tục gìn giữ và phát huy giá trị di sản dân ca Thổ trong thời gian tới, đồng chí đề nghị các cơ quan, đơn vị, địa phương tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức về giá trị của di sản văn hóa dân tộc; quan tâm đưa dân ca Thổ vào các hoạt động văn hóa, văn nghệ cộng đồng, trường học và các ngày hội truyền thống; khuyến khích thành lập và duy trì hoạt động các câu lạc bộ dân ca, tạo môi trường để các nghệ nhân, người am hiểu văn hóa truyền dạy cho thế hệ trẻ. Đồng chí cũng đề nghị gắn công tác bảo tồn di sản với phát triển du lịch văn hóa, du lịch cộng đồng; xây dựng các sản phẩm du lịch mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc Thổ, góp phần biến các giá trị văn hóa truyền thống thành nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội địa phương. Đồng thời, đề nghị tác giả tiếp thu đầy đủ các ý kiến đóng góp tại hội thảo để tiếp tục hoàn thiện bản thảo cuốn sách, phối hợp với các cơ quan chuyên môn thực hiện các thủ tục cần thiết để sớm xuất bản, đưa công trình đến với đông đảo bạn đọc, góp phần quan trọng trong việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của đồng bào dân tộc Thổ, xây dựng nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc trong giai đoạn mới.
Trung tâm cung ứng dịch vụ công xã Như Xuân